Dikkat dağınıklığıyla baş etmek için kullandığımız sistemler size yetersiz geliyorsa, tarihin tozlu raflarındaki bu radikal icatla tanışın. 1920’li yıllarda dış dünyayı büsbütün sessize almak için tasarlanan metal kask, kullanıcıya kağıt üzerindeki bir çizgiden öbür bir şey göstermiyordu.
Dikkat dağınıklığı ve işleri daima erteleme dileği aslında çağdaş çağın bir sorunu değil; insanlık neredeyse bir asırdır odaklanmanın sihirli bir yolunu arıyor. Bugün kimimiz telefonumuzdaki uygulamaları siliyor, kimimiz ise kendimizi dış dünyaya kapatmak için gürültü engelleyici kulaklıklara sarılıyoruz.
Ancak 1925 yılının Temmuz ayında, Science and Invention dergisi bu meseleye çok daha radikal ve bir o kadar da ürkütücü bir tahlil sundu: “The Isolator” (İzole Edici). Niyet zincirini koparabilecek en ufak sese bile tahammülü olmayanlar için tasarlanan bu aygıt, birinci bakışta başa geçirilmiş devasa bir metal kovayı andırıyor.
Isolator’ın birinci prototipi ahşaptan üretildi, iç ve dış kısımları mantar levhalarla kaplandı ve son dokunuş olarak üzerine keçe çekildi. Göz hizasında üç cam bölme bulunan bu kaskın ağız kısmında ise sesin içeri girmesini engelleyen ancak nefes almayı sağlayan özel bir bariyer yer alıyordu. Ahşap kullanımı nedeniyle birinci denemelerde dışarıdaki gürültüyü lakin yüzde 75 oranında kesebilen mucitler, randımanı artırmak için kaskın içine hava boşlukları ekledi. Bu atılım gürültüyü yüzde 95 oranında engellemeyi başardı lakin beraberinde hayati bir sorunu getirdi: Kullanıcılar yaklaşık on beş dakika sonra kaskın içinde uyuklamaya başlıyordu.
Odaklanma uğruna tehlikeli bir oyun
Kaskın içindeki oksijenin süratle tükenmesi ve ortamın adeta bir “beyin saunasına” dönüşmesi üzerine, dizayncılar kaska küçük bir oksijen tankı bağlama kararı aldı. Bu sistem zihni canlandırsa da çağdaş tıp uzmanlarına nazaran hayli riskli bir yerde hareket ediyordu. Bir anestezi uzmanı olan Dr. Daniel Funnell‘ın belirttiği üzere, sisteme yalnızca oksijen püskürtmek kâfi değil; içeride biriken karbondioksitin dışarı atılması çok daha kritik bir ehemmiyet taşıyor. Şayet dışarı atılan hava sistemden temizlenmezse, kullanıcı kendi nefesini tekrar soluyor ve bu durum kandaki karbondioksit oranını süratle artırarak ölümcül sonuçlar doğurabiliyor. Üstelik bu formülün, her yarım saatte bir yeni bir oksijen tüpü gerektirdiği için hayli masraflı bir odaklanma biçimi olduğu da bir gerçek.
Cihaz yalnızca sesi değil, görsel dikkat dağınıklığını da ortadan kaldırmayı amaçlıyordu. Göz deliklerinin etrafı büsbütün siyaha boyanmış, yalnızca yatay bir çizgi formunda açıklık bırakılmıştı. Böylelikle kullanıcı yalnızca önündeki kağıdı görebiliyor, yanından geçen birinin yahut dikkatini dağıtabilecek rastgele bir hareketin farkına varamıyordu. Hatta o devirlerde yaygın olan sigara dumanı ve sızdıran bir oksijen tüpünün yan yana gelmesi, odaklanma eforunu bir anda havai fişek gösterisine dönüştürebilecek kadar tehlikeli bir ortam yaratıyordu.
Bugün her ne kadar gülünç ve klostrofobik görünse de, Isolator insanın verimlilik uğruna ne kadar ileri gidebileceğinin en somut ve garip örneklerinden biri olarak tarihteki yerini koruyor.
Kaynak: Chip
COMMENTS